
Ngày xưa, quý hoá lắm người thân cho tôi một chiếc máy ảnh, to nặng nhưng chụp ảnh rất cừ. Tôi đi đâu cũng hay mang theo, thấy gì cũng muốn chụp lại. Trên con đường từ nhà tới trường, tôi dừng xe vài lần chỉ vì gặp một gương mặt giữa chợ sớm, một cánh đồng xanh ngắt trải dài đến tận chân trời, cũng có khi đơn giản chỉ là bóng nắng hắt nghiêng qua bậc cửa nhà người ta. Tôi chụp những điều bình thường nhất, vì sợ như nó sẽ vội vàng vụt đi không tài nào níu giữ được nữa.
Có những tấm hình chỉ là một khoảnh khắc thoáng qua, nhưng khi cầm trên tay, nó bỗng hoá thành một cánh cửa mở ngược về quá khứ. Ai bước vào cánh cửa ấy, sẽ thấy rõ ràng một buổi trưa hè nắng choang choang; một cánh diều gió thổi bay lộng trời; một bữa cơm chiều canh rau cá có đầy đủ những người thương yêu; hay chỉ đơn giản cả nhà mình ra đứng sắp hàng trước hiên nhà, rồi 1... 2... 3... bảo cười là cả nhà cùng cười, rồi ai cũng giữ lại nụ cười đó cho riêng mình. Một khoảnh khắc tưởng như bình thường, nhưng khi nhìn lại sau 10 năm, 20 năm, lòng bỗng se sắt. Chẳng phải vì tấm hình đẹp, mà vì trong đó có một phần của tuổi thơ, của đời người. Có những gương mặt mà sau này dù có muốn cũng không thể đứng gần nhau như thế nữa.
Cái cảm giác khi nhìn một tấm hình cũ không chỉ thấy người trong đó mà còn thấy cả một khoảng thời gian đã mất, thấy cả những thứ lẽ ra có thể giữ nhưng cuối cùng bất lực phải để trôi đi. Có những thứ đâu cần ai lấy mất, mà chỉ cần thời gian đi qua là tự nó đã không còn nguyên vẹn nữa rồi. Một tấm hình có thể nhoè đi theo năm tháng, nhưng ký ức trong lòng thì vẫn cứ sắc nét rõ ràng.
Ngày nay, ảnh được chụp và lưu lại dễ dàng trong một chiếc smartphone nhỏ bé. Đa số người ta chọn cách chỉnh sửa để người và khung cảnh trong ảnh đu được với trend. Rồi cũng sẽ có lúc, 20 năm sau, tặc lưỡi tiếc nuối ngó lại không biết người ta có còn nhận ra mình hiện diện trong bức ảnh?! Ừ thì, có lẽ vì quá dễ dàng, mà những bức ảnh mất đi phần nào sự gắn bó, như cái cách người ta nhanh có thể chỉnh sửa chỉ bằng vài cái click trên màn hình. Chân thật mà nói, một tấm hình đẹp đâu phải vì nó lóng lánh theo mốt này mốt nọ, mà vì nó giữ lại một khoảnh khắc thiệt thà, từng là một phần của đời mình...
Đinh Ngọc Sơn
4/3/2025