Người tốt không phải là những vị thánh giữa trần gian... Ngay khoảnh khắc đời cần họ, họ không quay đi, họ vẫn ở đó, họ vẫn có chỗ trong tim dành cho ai đó khác.

Hồi đó, trời đất còn mới tinh, chưa có ai đặt chân lên cõi đời này. Ông Trời ngồi ngắm thế gian của Người. Đẹp lắm, xanh rì, trong veo, có mặt trời ấm, có trăng hiền lành, có gió len lỏi đu đưa những lọn cỏ. Mọi thứ đều tốt lành, ngắm nghía mọi thứ, ông tặc lưỡi : sao vẫn thấy thiếu thiếu! Giống như một bài hát hay mà chưa có người cất giọng, một cánh đồng lúa chín mà chưa có ai đi ngang qua để hít hà hương thơm.

Ông Trời bèn lấy một nắm đất, nhào nặn từng chút một, tỉ mỉ như thể đang làm một món đồ quý. Thành hình rồi đó, nhưng Người chưa vừa ý. Người lập qua lật lại, nhìn quài mà thấy còn thiếu thiếu cái gì đó. Đâu thể nào con người chỉ là đất sét mà sống được. Nghĩ vậy, Người mới thọc tay vô lòng mình, lấy ra một viên charm quý giá – sáng rực rỡ, lấp lánh như sao sa.

 

Người đặt viên đá vô giữa ngực con người.

 

Tức thì, con người bừng sáng. Ánh sáng không sáng theo kiểu ánh đèn mà là sáng theo kiểu khác, kiểu ấm áp, kiểu long lanh, kiểu khiến ai nhìn vô cũng dịu dàng. Cái viên đá đó, Ông Trời gọi bèn gọi nó là “lòng tốt”. Nhờ nó, con người mới thành con người, mới khác với cây cỏ, đất đá.

Rồi từ đó, trên cõi đời, người này truyền ánh sáng cho người kia, cứ như vậy mà khắp thế gian rực lên những đốm sáng, đẹp như những ánh hoa đăng thả trôi trên mặt nước. Có người sáng rỡ, có người sáng âm thầm, hễ ai còn giữ được ánh sáng trong lòng, thì người đó còn cao quý. Mà chuyện đời đâu có dễ dàng. Có người đi qua nắng gió, viên đá mời đi chút đỉnh. Có người lỡ va vấp, lòng tốt bị che khuất, không còn sáng rực như hồi ban đầu. Nhưng mà… viên charm quý thì không mất được. Chỉ là khi nó bị bụi đời phủ lên. Mà hễ ai biết cách lau chùi, biết cách giữ gìn, thì nó lại sáng lên như mới, soi rọi cả một quãng đường. Bởi vậy, lòng tốt chưa bao giờ là chuyện nhỏ. Nó chính là cái làm cho con người nên cao quý, là ánh sáng mà Thiên Chúa thắp lên trong lòng mỗi người từ thuở hoang sơ.

Lục lọi câu chuyện về lòng tốt đâu xa, rõ ràng tôi đã thấy họ mấy bận trên con đường Phạm Văn Đồng. Có bữa, ông chú chạy xe ôm, hổng hiểu sao xe nổ bánh giữa đường. Vậy mà cả đám thanh niên săm trổ, chớp mắt một cái đã xúm vô đẩy xe cho ổng. Nhìn cảnh đó, tôi mới nghĩ, chắc cái khoảng cách giữa người tốt với người xấu cũng hổng có xa mấy đâu.

Người tốt thì ở đâu cũng có, mà kiểu của họ hổng phải là làm chuyện tốt để cho thiên hạ dòm ngó, tán dương khen chê gì hết. Bởi làm không khéo bị người ta khịa, đời nói này nói nọ. Trong bụng họ, cái tốt bén tới mức thấy chuyện là tự nhiên nhào vô giúp, hổng cần đắn đo suy nghĩ thiệt hơn. Giống như cái lá khô gặp cơn gió lạ, bay lòng vòng một hồi rồi đáp ngay chỗ cần che.

Cũng trên cung đường Phạm Văn Đồng về khúc Biên Hoà, có một người đàn ông lớn tuổi. Chân trái không còn nữa. Hồi trẻ, ổng từng là lính thuỷ quân lục chiến kỳ cựu. Sau thời khói lửa, đời trôi dạt, ổng sống trong một xóm nhỏ toàn những người… yêu nước, lại có chung nỗi đau giống mình. Những người lính mất đi một phần thân thể, nhưng chưa bao giờ bom đạn làm mất đi cái tình.

Ngày nọ, có người trong xóm ngã bệnh, yếu đến mức không ra khỏi nhà được. Chẳng ai có tiền, mà bệnh viện thì xa lắc. Vậy mà sáng hôm sau, ông lính cụt chân lặng lẽ mang ra một chiếc xe lăn, cũ nhưng chắc chắn. Không ai biết ổng kiếm từ đâu. Người ta chỉ thấy ổng gò lưng đẩy bạn mình trên con đường đầy ổ gà, nắng chang chang, dắt nhau đi gần chục cây số để đến được trạm xá. Cái tình của mấy ông lính già, nó không màu mè, không cần ai phải biết, nhưng nó bền, đi qua hết nắng mưa, đi qua cả những tháng năm không ai nhắc đến họ nữa.

Sống ở Sài gòn, có nhiều cái cũng ngộ lắm. Chẳng ai cho không ai cái gì – đâu đúng với người Sài gòn. Bởi người ta đồn rằng, có một người đàn bà bán cháo khuya ở ga xe lửa. Tóc lấm tấm bạc. Khách của bà đa phần là mấy bác tài, mấy người bốc vác, có khi cũng là mấy ông say rượu lê lết chờ ngày sáng.

Một tối, có một thanh niên lạ mặt xuất hiện, ngồi thụp xuống góc quán, quần áo tả tơi, mặt bơ phờ như cô hồn đâu trôi dạt về. Bà bán cháo không hỏi một lời, cũng chẳng thèm ngó nó, chỉ bưng ra một tô cháo nghi ngút khói. Thằng nhỏ run run: “Dạ con… không có tiền.”

Bà chỉ cười, xới thêm miếng hành cho thơm: “Thì ăn đi, mai mốt có tiền thì trả.”

Mà có ai đợi thằng nhỏ đó trả tiền đâu. Ở cái xó ga tàu, nơi người ta lên xuống, chẳng biết khi nào mới gặp lại, vẫn có một một nồi cháo ấm áp, vẫn có một người tin rằng làm ơn không cần trả lại.

Hồi nhỏ, trong lớp giáo lý, chị GLV hỏi cả lớp : “Các con, người tốt là người như thế nào?” Đám con nít tụi tôi thi nhau trả lời, đứa thì nói là người hay giúp đỡ, đứa khác bảo là người không nói dối, có đứa lại thêm: “Là người không ăn gian khi chơi game.” Càng lớn, câu hỏi ấy vẫn còn đó, mà câu trả lời thì mỗi lúc một to hơn.

Người ta hay định nghĩa người tốt bằng hành động, biết san sẻ, biết giúp đỡ, biết sống lương thiện. Nhưng rồi có những người lặng lẽ tốt mà không ai thấy, có những người làm điều hay mà không cần ai khen. Đâu phải cứ làm từ thiện mới là người tốt. Đâu phải cứ sống mẫu mực, chỉnh chu mới được gọi là tốt. Nhiều khi người tốt là những người dù cuộc đời có vùi dập, lòng họ vẫn không chai sạn, trái tim họ vẫn còn đủ chỗ cho người khác.

Người tốt chắc xị đâu phải cứ tìm trong nhà tu là có, ai đi tu cũng thành người tốt cả đâu. Trong nhà tu cũng có nhiều điều phức tạp, cũng có những khoảng lòng khép kín như cửa tu viện mỗi tối. Có những người đi tu không phải vì muốn cho đi, mà vì muốn tìm một chỗ trốn. Có người mang theo cả vết thương của mình vào đời sống tu trì, để rồi chẳng dám mở lòng với ai. Người tốt là những người dù ở đâu, vẫn giữ được chút ấm áp, chút tình nghĩa, chút đời.

Có những người tốt, mà nếu hỏi họ tại sao lại tốt, chắc họ cũng cười cười, gãi đầu rồi nói: “Ờ, tự nhiên vậy hà.” Không cần lý do. Không cần ai biết. Không phải vì muốn được khen, cũng chẳng phải vì muốn tỏ ra cao thượng. Họ chỉ thấy ai đó cần giúp, vậy là giúp.

Người tốt không phải lúc nào cũng hoàn hảo. Có khi họ cũng sai, cũng lầm lỡ, cũng có những phút giây bất toàn. Nhưng giữa bao thứ lộn xộn của đời mình, họ vẫn giữ được một góc nhỏ trong tim dành cho người khác. Một chiếc xe lăn cũ, một tô cháo khuya, một bàn tay chìa ra đẩy chiếc xe nổ lốp những chuyện tưởng chừng nhỏ nhặt, nhưng lại sáng lên như ánh đèn trên con đường đêm.

Người tốt không phải là những vị thánh đi giữa trần gian. Họ chỉ là những con người bình thường, đôi khi nghèo, đôi khi mệt, đôi khi cũng muốn buông xuôi. Nhưng ngay khoảnh khắc đời cần họ, họ không quay đi, họ vẫn ở đó, họ vẫn có chỗ trong tim dành cho ai đó khác. Và chỉ cần vậy, cuộc đời này vẫn còn hy vọng.

Đinh Ngọc Sơn.